2025 yılı ilgili tebliğlerinde, ‘’Başvuru konusu ithalat partisine ilişkin kapsam dışı beyanı, ithalatçı firma tarafından ilgili gümrük idaresine yapılır. Kapsam dışı kararına yönelik değerlendirme öncelikli olarak gümrük idaresince yapılır.‘’ hükmü yer almaktayken 2026 yılı ilgili tebliğlerinde yapılan değişiklikle konu madde; Başvuru konusu ithalat partisine ilişkin kapsam dışı beyanı, ithalatçı firma tarafından TAREKS başvuru sürecinde denetim birimine yapılır şeklinde değiştirilerek, kapsam dışı numarası kullanımı uygulamadan kaldırılmıştır.
Bundan sonra TAREKS üzerinden kapsam dışı olarak başvurulan ürünlerin ilk ithalatında ürün fiili denetime yönlendirilecek, kapsam dışı olduğu tespit edilen ürünlerin ithalatı “Kapsam Dışı: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılacaktır. Daha önce denetim neticesinde kapsam dışı olduğu tespit edilen ürünlerin müteakip ithalatında ürünlerin fiili denetime yönlendirilip yönlendirilmeyeceği risk analizine göre tespit edilecektir. Uygulama yükleme tarihi 1 Ocak 2026 öncesi olan yüklerin ithalatı 1 Mart 2026’ya kadar yapıldığı hallerde muaf olup 1 Ocak 2026 sonrası yapılan yüklemeler için yürürlüğe girmiştir.
Başvuru yapılan ürünün incelemelerde kapsam dışı olduğu anlaşıldığında beraberinde gelen adaptörler de kapsam dışı olarak değerlendiriliyordu. Yeni yıl itibari ile ana ürün kapsam dışı olsa dahi ana ürün beraberinde gelen takılıp çıkarılabilen (yekpare olmayan) adaptörler için işaretleme kontrolleri ile beraber AB uygunluk beyanı talep edilecektir.
Daha önceki yıllarda CE işareti boyut ve tasarım olarak uygun olmasa bile ithalatına koşullu olarak (ürünün piyasa arzından önce sorunun giderilmesi koşuluyla) sürekli izin verilebiliyordu. Yeni tebliğde ise bir ithalatçı firma tarafından bir defaya mahsus koşullu olarak izin verileceği, benzer işaretleme sorunu olan bir ürün tekrar ithal edilmek istenirse ret olarak başvurunun sonuçlandırılacağı belirtilmiştir.
2026/16 Sayılı Tıbbi Cihazların ithalatı denetim tebliği kapsamında daha önceki yıllarda UDI-DI numarası (UDI-DI kodu, tıbbi cihazların benzersiz olarak tanımlanmasını sağlayan bir kod sistemidir) AB uygunluk beyanlarında veya ürün üzerinde istenmiyordu ancak yeni tebliğ ile artık UDI-DI bilgisinin yer alması gerektiği belirtilmiştir.
CE işareti aranan ürünlerde çok sayıda kalemin teste yönlendirildiği başvurularda tüm modeller teste gönderilirken yeni tebliğe göre üreticisi, markası ve ürün özellikleri ortak olan ürünlerden bir tanesi referans model olarak seçilerek muadil ürünleri temsil etmek üzere teste gönderilir. Test sonuçlanmadan muadil ürünlerin başvuruları sonuçlandırılmaz. Böylelikle çoklu model ürün getirmek test maliyetleri açısından avantajlı hale gelmiştir.
Tebliğin Ek-2/A kapsamı ürünler için TAREKS üzerinden yürütülecek denetim sürecinin ilk aşaması olan ön izin başvurusu yapılmadan önce, Tebliğin Ek-3’ünde belirtilen ve ithal edilmek istenen ürüne ait AB Uygunluk Beyanı, Tip Onay Belgesi ve Gürültü Sertifikasının ürünün çıkış ülkesinde yer alan ticaret müşavirliği/ateşeliği onaylatılması zorunludur. (Avrupa Birliği’nde veya Serbest Bölgelerde üretilen ürün için Müşavir/Ataşe onayı aranmaz.) Belgeler ithalatçı/imalatçı¹ tarafından elden ya da ithalatçı/imalatçı KEP adresi üzerinden Ticaret Müşavirliği/Ataşeliğine gönderilir. Ticaret Müşavirliği/Ataşeliğinin onayladığı evraklar veya onayladığına dair üst yazının denetim birimine sunulması gerekmektedir. Uygulama yükleme tarihi 1 Ocak 2026 öncesi olan yüklerin ithalatı 1 Mart 2026’ya kadar yapıldığı hallerde muaf olup 1 Ocak 2026 sonrası yapılan yüklemeler için yürürlüğe girmiştir.
Türkiye’de ithalat işlemlerinde hangi ürünlerin denetime tabi olduğu, her yıl yayımlanan Ürün Güvenliği ve Denetimi (ÜGD) Tebliğleri ile belirlenmektedir. 03 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeler kapsamında denetime tabi ürün gruplarına ilişkin özet bilgiler şöyledir.
Ürün Güvenliği ve Denetimi (ÜGD) Tebliğleri kapsamında, Türkiye’ye ithal edilen çok sayıda ürün grubu; insan sağlığı ve güvenliği, çevrenin korunması, teknik mevzuata uygunluk ve tüketici güvenliği amacıyla ithalat aşamasında denetime tabidir.
Bu kapsamda; sanayi girdileri, makineler ve iş makineleri, yapı malzemeleri, araçlar ve araç parçaları, CE işareti taşıması gereken ürünler, telsiz ve telekomünikasyon ekipmanları gibi teknik ürünler ilgili standartlar ve yönetmelikler çerçevesinde denetlenmektedir. Denetimlerin önemli bir bölümü Türk Standartları Enstitüsü (TSE) tarafından yürütülmektedir.
Çevre ve insan sağlığı açısından risk taşıyan atıklar, kimyasallar, katı yakıtlar, metal hurdalar, pil ve akümülatörler gibi ürünlerin ithalatı ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın iznine ve kontrolüne tabidir. Bu ürünlerde gerekli izin, belge ve lisansların ithalat öncesinde temin edilmesi gerekmektedir.
Tıbbi cihazlar, ilaçlar ve ilaç hammaddeleri, uyuşturucu ve psikotrop maddeler, oyuncaklar, kişisel koruyucu donanımlar, anne‑bebek ürünleri, tekstil ve tüketici ürünleri gibi gruplar, insan sağlığı ve güvenliği yönünden ilgili Bakanlıklar tarafından ithalat aşamasında denetlenmektedir.
Ayrıca tarım ürünleri, tütün ve alkollü içkiler gibi ürünlerin ithalatında Tarım ve Orman Bakanlığı’nın kontrol ve kalite denetimleri uygulanmakta; idari para cezalarına ilişkin güncel düzenlemeler de ilgili mevzuatla belirlenmektedir.
Bu düzenlemelerle amaçlanan; ithal edilen ürünlerin teknik mevzuata uygun, güvenli ve çevreye duyarlı olmasını sağlamak ve Türkiye piyasasına arz edilen ürünlerde standart bir denetim yapısını oluşturmaktır.
Tebliğlere ve söz konusu Tebliğlerin kapsamında yer alan ürünlerin fiili denetimlerinin yapılması ve sonuçlandırılmasına ilişkin usul ve esasları belirleyen Denetim Rehberlerine
bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz.
SMA Gümrük Müşavirliği
Pürtelaş Hasan Efendi Mahallesi
Meclisi Mebusan Caddesi
Murathan İşhanı
No:31, Daire:4
34427 Fındıklı
Beyoğlu/İstanbul
Türkiye
+(90) 212 243 5431
[email protected]
Güven TURAN
[email protected]
Mustafa KAYA
[email protected]